Co trzeba zrobić, aby zrewolucjonizować branżę?

(Tekst autorstwa Paulo Gaspara, dyrektora generalnego BRAINR, lipiec 2025 r., magazyn iAlimentar)

‍

Przez pół wieku portugalski przemysł spożywczy rozwijał się w oparciu o wysiłek, dyscyplinę i poświęcenie. To właśnie ta praca, wykonywana każdego dnia przez tysiące profesjonalistów, sprawiła, że sektor stał się bardziej stabilny, bezpieczny i konkurencyjny. Jednak czasy się zmieniły. A wraz z nimi pojawiły się nowe wymagania: częstsze audyty, coraz mniejsze marże, trudności w utrzymaniu zespołów i nieustannie zmieniające się przepisy.

W tym kontekście „transformacja cyfrowa” stała się głównym tematem rozmów. Rozmawiamy o danych, wydajności, sztucznej inteligencji. Jednak transformacja branży nie polega jedynie na wdrożeniu atrakcyjnych pulpitów nawigacyjnych lub zakupie gotowych technologii. Chodzi o zmianę sposobu pracy ludzi. Każdego dnia. Na każdej linii produkcyjnej. W każdym biurze. W odniesieniu do każdej osoby.

A to jest trudne. Ponieważ wymaga zmierzenia się z rzeczywistością taką, jaka jest: niedoskonałą, pilną, pełną wyjątków i decyzji podejmowanych w ostatniej chwili. Dlatego BRAINR nie zaczął od produktu. Zaczął od pytania: „Co nadal jest trudne do wykonania w fabryce żywności?”. Poszliśmy posłuchać. Poszliśmy zobaczyć. I dopiero wtedy zaczęliśmy budować.

Od teorii do fabryki: gdzie faktycznie zachodzi transformacja

Obecnie ponad 25% krajowej produkcji mięsa jest już przetwarzane przy użyciu oprogramowania firmy BRAINR. A to dopiero początek.

Na przykład w Viseu firma Campoaves pakuje dziennie 60 000 porcji kurczaka. Aby utrzymać certyfikat IFS, konieczne jest ścisłe zapewnienie identyfikowalności. Jednak dotychczasowa rygorystyczna kontrola opierała się na dokumentacji papierowej, pracy ludzkiej i wiązała się z ryzykiem błędów. Wprowadzenie systemu BRAINR sprawiło, że identyfikowalność stała się integralną częścią produkcji, z danymi dostępnymi w czasie rzeczywistym i bezpośrednim połączeniem z liniami produkcyjnymi. Efekt był natychmiastowy: mniej błędów, większa kontrola i pozytywne wyniki audytów już za pierwszym podejściem. Jak powiedział nam Diogo Martins, kierownik ds. jakości: „BRAINR bezpośrednio pomógł nam uzyskać, a teraz utrzymać certyfikat IFS”. Dla Cátia Marques z zespołu ds. danych podstawowych różnica jest oczywista: „Przestaliśmy polegać na pamięci i dokumentacji papierowej. System komunikuje się teraz bezpośrednio z liniami produkcyjnymi”.

Nieco dalej na południu firma AviSabor przeszła radykalną transformację: z 40 000 do 190 000 kurczaków dziennie oraz z 80 do 700 pracowników. Największe wyzwanie? Nie chodziło o rozwój. Chodziło o utrzymanie kontroli. Przez lata znalezienie systemu, który dorównałby złożoności działalności, stanowiło stały problem. Dzięki BRAINR problem ten ustąpił miejsca pełnej przejrzystości. Dzisiaj firma dokładnie wie, co wpływa, co wypływa i co produkuje każda linia produkcyjna – minuta po minucie. Pewność stała się częścią codziennej rutyny. Jak potwierdza Renato Prata, administrator: „Mamy bardzo wysoki stopień pewności co do tego, co robimy”. A Juan Oliveira z zespołu zarządzającego dodaje: „Rachunek się zgadza, waga się zgadza, klient otrzymuje dokładnie to, co zamówił”.

Transformacja nie polega na tworzeniu pięknych aplikacji. Polega na tym, by usiąść obok osoby obsługującej linię produkcyjną, rozładowującej paletę lub odpowiadającej na pytania podczas audytu. Chodzi o zrozumienie, gdzie procesy zawodzą, i tworzenie prostych, praktycznych i solidnych rozwiązań. Właśnie dlatego menedżerowie zaczęli obserwować wydajność, straty i odchylenia w czasie rzeczywistym – bez konieczności korzystania z równoległych arkuszy i bez zbędnych zakłóceń. Wkrótce będą mieli do dyspozycji inteligentnych asystentów, którzy automatycznie generują raporty. W magazynie stan zapasów jest liczony za pomocą telefonu komórkowego, a identyfikowalność według partii, terminu ważności i lokalizacji jest zintegrowana. Na hali produkcyjnej zniknęły ręczne notatki, a aplikacje mobilne stały się bardziej elastyczne. Pojawi się nowa aplikacja do nadzoru, zaprojektowana z myślą o osobach kierujących zmianami. W planowaniu porzucono sztywność starych systemów, a nowy inteligentny moduł, wykorzystujący logikę odwrotną i optymalizację wydajności, jest już w trakcie opracowywania. Jeśli chodzi o jakość, kompleksowa identyfikowalność obejmuje teraz moduł zarządzania incydentami i wycofywaniem produktów, z automatycznymi protokołami i szybką reakcją w najbardziej wymagających sytuacjach.

3 portugalskie MŚP będą mogły wypróbować BRAINR za darmo

A ponieważ wiemy, że eksperymentowanie jest lepsze niż składanie obietnic, trzy małe i średnie przedsiębiorstwa będą mogły bezpłatnie przetestować rozwiązania BRAINR w ramach programu Test4Food, finansowanego przez PRR. Bez początkowej inwestycji! Jest to konkretny sposób na zrozumienie wpływu cyfryzacji na prawdziwą fabrykę, z prawdziwymi zespołami.

Nawet w dziedzinie sztucznej inteligencji wolimy twardo stąpać po ziemi niż dać się ponieść ślepemu entuzjazmowi. Ponownie zadaliśmy właściwe pytanie: „Co nadal sprawia trudności w codziennej pracy?”. Odpowiedzi na to pytanie kierują rozwojem rozwiązań AI – automatyczną analizą odchyleń, wyjaśnieniami w języku naturalnym, praktycznymi zaleceniami. Bez magii, bez pustych obietnic. Po prostu inteligencja stosowana tam, gdzie naprawdę ma znaczenie.

Międzynarodowe wyróżnienia Pojawiają się

Wysiłki te zaczynają już być doceniane. Zostaliśmy wyróżnieni przez StartUS Insights jako jedno z najlepszych na świecie rozwiązań do planowania popytu i prognozowania. Otrzymaliśmy nagrodę za najbardziej innowacyjny produkt roku podczas Lisbon Food Affair. Zostaliśmy również wyróżnieni przez Manufacturing Tech Insights jako wiodące rozwiązanie w zakresie systemów realizacji produkcji opartych na chmurze. Jednak prawdziwe uznanie pochodzi z innego źródła: od tych, którzy pod koniec dnia zamykają fabrykę z mniejszą liczbą błędów, większą kontrolą i większą dumą z tego, co robią.

Co więc trzeba zrobić, aby zmienić branżę?

Być może chodzi o to, aby mieć odwagę zacząć od podstaw, a nie od szczytu. Najpierw słuchaj, a potem obiecuj. Najpierw dostarczaj wartość, a potem proś o uwagę. I wierzyć, że jeśli zrobimy to dobrze, sektor pójdzie za nami.

Ponieważ portugalski przemysł spożywczy zasługuje na ten wysiłek.